ສະຫງວນລິຂະສິດ © ສະຖານີ ວິທະຍຸກະຈາຍສຽງແຫ່ງຊາດລາວ

ວິທະຍຸກະຈາຍສຽງແຫ່ງຊາດລາວ

Lao National Radio

ຊົມເຊີຍ ວັນສະຖາປະນາ ສປປ ລາວ ຄົບຮອບ 45 ປີ
( 02 ທັນວາ 1975 – 2020 ) ຢ່າງສຸດໃຈ

ຄັ້ງໜຶ່ງໃນຊີວິດນັກຂ່າວ ຂອງທ່ານສີພາ ນົງລາດ ທີ່ໄດ້ເຄື່ອນໄຫວເກັບກໍາຂ່າວ ໃນວັນຍຶດອໍານາດ ວັນທີ 23 ສິງຫາ 1975

ໂອກາດມີຄໍາເຫັນໃນພິທີ ສະເຫລີມສະຫລອງວັນສ້າງຕັ້ງວິທະຍຸກະຈາຍສຽງແຫ່ງຊາດລາວ ຄົບຮອບ 60ປີ ທ່ານສີພາ ນົງລາດ ພະນັກງານອາວຸໂສບໍານານ ອາດີດຜູ້ອໍານວຍການໃຫ່ຍ ວິທະຍຸກະຈາຍສຽງແຫ່ງຊາດລາວ ໄດ້ເລົ່າຫວນຄືນ ຊີວິດເປັນນັກຂ່າວ ມື້ຍຶດອໍານາດ ວັນທີ 23 ສິງຫາ 1975 ບາງຕອນວ່າ: ໝົດມື້ວັນທີ 22 ສິງຫາ 1975 ຄະນະນຳ ໂດຍແມ່ນທ່ານບຸນຊູ ສີສານ ໄດ້ຮຽກປະຊຸມຝ່າຍຄະນະບັນນາທິການແລະເຕັກນິກເພື່ອແບ່ງວຽກໃຫ້ແຕ່ລະຄົນຮັບຜິດຊອບ ໃນນັ້ນຈຸໜຶ່ງໄປກວດກາເບິ່ງລະບົບໂທລະໂຄ່ງທີ່ຕິດຕັ້ງໄວ້ອອ້ມສະໜາມຫລວງ ເດີ່ນພະທາດຫລວງແລະເຝົ້າຍາມເພື່ອໃຫ້ສາມາດກະຈາຍສຽງໄດ້, ຈຸສອງແມ່ນເຕັກນິກຖ່າຍທອດສຽງ ໂດຍມີທ່ານເກິ່ງຄຳ ເປັນຫົວໜ້າ, ທ່ານບົວສອນ ພົງພາວັນ, ທ່ານທອງວັນ ພິມພາ, ທ່ານທອງເພັດ ຫລວງແພງສຸກ. ດ້ານບັນນາທິການກໍ່ມີທ່ານບຸນຊູ ສີສານ, ທ່ານສົມໃຈ ພິມພາສຸກ, ທ່ານຈູມມາ ຈັນທະລັງສີ, ທ່ານສົມຄິດ ບຸນອິດທິພົນ, ທ່ານນາງພວງມະໄລ ພົງພາວັນ. ເວລານັ້ນ ທ່ານສົມສະໜຸກ ມີໄຊ ເປັນຫົວໜ້າພາກພາສາຝຣັ່ງ ແລະອັງກິດ .
ຈຸນັກຂ່າວເຄື່ອນທີ່ກໍ່ມີທ່ານປະທວນ ໃສສຸວັນ, ທ່ານທອງພິມ ດີມະນີວົງ, ທ່ານແສງເພັດ, ທ່ານສີພາ ນົງລາດ, ທ່ານຄຳມອນ ບຸຜາພອນ..
ທ່ານສີພາ ນົງລາດ ໃຫ້ຮູ້ວ່າ: ຕອນຄໍ່າຂອງວັນທີ 22 ສິງຫາ 1975 ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນແມ່ນຟົດສັ່ນສະເທືອນ ເພືອນຟາດໄປດ້ວຍສຽງຄ້ອງສຽງກອງ, ສຽງດົນຕຣີມະໂຫລີ, ສຽງຮ້ອງສຽງລຳ,ສຽງກະຈັບປີ່ສີຊໍ, ສຽງແຄນທົ່ວທຸກບ່ອນໃນຕອນຫົວຄໍ່າແລະງຽບລົງໃນຍາມຂ້ອນຄືນແລ້ວຟົດສະນັ້ນຄືນໃໝ່ໃນເວລາ3:00ຫາ4:00ໂມງເຊົ້າຂອງວັນທີ23ສິງຫາ1975 ແລະທິມງານຂ່າວເຄື່ອທີ່ຂອງຕົນເອງພ້ອມທິມງານທີ່ປະກອບດ້ວເຄື່ອງອັດສຽງTape Recorder UHER,SONY…ທີ່ໃຊ້ສາຍເທັບBanque Magnetique ຄົບຊຸດອອກສູ່ສະໜາມຫລວງກ່ອນຈຸທິມງານຖ່າຍທອດສົດເພື່ອສຳພາດອັດສຽງບັນຍາກາດແລະຄວາມຮູ້ສຶກຂອງມວນຊົນທີ່ມາຈາກທຸກສາລະທິດ ທີ່ມີຈໍານວນເຖິງສອງໝື່ກວ່າຄົນ ດັ່ງຄື້ນແລະຟອງທະເລຄົນຫລັ່ງໄຫລເຂົ້າສູ່ສະໜາມເດີ່ນທາດຫລວງທີ່ປະກອບໄປດ້ວຍຫຸ່ນເຊີດປະເພດຕ່າງຂອງພວກຫົວໂປ່ປະຕິການຂາຍຊາດ,ບັນດາປ້າຍຄຳຂວັນແລະຮ້ອງຄຳຂັວນເປັນໄລຍະໄລຍະຕິດຕໍ່ກັນທີ່ກ່າວປະນາມຈັກກະພັດອາເມຣິກາ,ປະຕິການຂວາຈັດແລະພວກຫຸ່ນຂາຍຊາດເຊັ່ນ:ໂຄ່ນລົ້ມລະບອບເກົ່າທີ່ເນົ່າເໝັນ, ອາເມຣິກາໂກໂຮມ, ຂັບໄລ່ໄຖຫົວພວກປະຕິການຂາຍຊາດທີ່ເປັນລູກແຫລ້ງຕີນມືຈັກກະພັດອາເມຣິກາ.
ເວລານັ້ນ ທ່ານສີພາ ນົງລາດ ເຮັດໜ້າທີ ສໍາພາດຂ່າວນໍາຍິງ-ຊາຍ, ນ້ອຍ-ໃຫຍ່ ໃນຂະບວນ ດ້ວຍຄວາມຕື່ນເຕັ້ນຕໍ່ສະພາບການທັງຢ້ານຖືກປະຕິການທີ່ຫລົງເຫລືອຢູ່ຍິງປືນຫລືແກວ່ງລະເບີດເຂົ້າໃສ່ ແລະມີຈິດໃຈຈົດຈໍ່ຢູ່ບໍ່ຂາດເວລາ. ກຳລັງຫລວງທີ່ມາແຮງຕອນນັ້ນແມ່ນຂະບວນການກຳມະກອນໄຟຟ້າລາວ ນຳໂດຍທ່ານບຸນເກີດ ຄຳພາພົງຜ່ານ, ຂະບວນການນັກສຶກສານຳພາໂດຍທ່ານຄຳຮ້ອຍ, ທ່ານຄຳໃສ ສຸລິນທອນ ແລະຜູ້ອື່ນໆ. ເມື່ອແສງຕາເວັນອ່ອນໆສາດແສງຂຶ້ນສູ່ຂອບຟ້າແລະທຽມຈອມພະທາດຫລວງວຽງຈັນ ຫລັງຈາກສຽງຮ້ອງຄຳຂວັນ,ສຽງດົນຕີມະໂຫລີທີ່ດັງຟົດສະນັ່ນກໍ່ມິດງຽບລົງແລ້ວທ່ານບຸນເກີດ ຄຳພາພົງຜ່ານ ຫົວໜ້າອຳນວຍການບໍລິສັດໄຟຟ້າລາວ ,ຫົວໜ້າຄະນະປະທ້ວງຂອງຂອງຂະບວນກຳມະກອນໄຟຟ້າລາວໃນນາມຕາງໜ້າຄະນະຈັດຕັ້ງກໍ່ໄດ້ຂຶ້ນກ່າວຈຸດເຖິງປະສົງຂອງງານໂຮມຊຸມນຸມມິດຕິ່ງແລະເຊີນທ່ານໝື່ນ ສົມວິຈິດແລະທ່ານເພົ້າ ພິມພະຈັນ ຄະນະຮັບຜິດຊອບຈັດງານຜັດປ່ຽນກັນຂຶ້ນກ່າວຄຳປາໃສຕໍ່ງານໂຮມຊຸມນຸມມິດຕິງໂດຍໄດ້ເນັ້ນເຖິງກາລະໂອກາດຂອງການຢຶດອຳນາດມາມືປະຊາຊົນທີ່ຫາໄດ້ຍາກພັນປີມີເທື່ອໜຶ່ງຄືແນວນີ້ພາຍຫລັງປະຕິບັດສັນຍາອະນຸສັນຍາມາສອງຄັ້ງບໍ່ສຳເລັດຍ້ອນຝ່າຍວຽງຈັນທີ່ສະໜັບສະໜູນຂອງຈັກກະພັດຝຣັ່ງແລະອາເມລິກາລະເມີດສັນຍາໃນປະຫວັດສາດຜ່ານມາ.
ຫລັງຈາກນັ້ນມາສະພາບການປະທ້ວງແຕ່ລະບ່ອນກໍ່ໄດ້ເປັນຂະບວນກວ້າງຂວາງໃນທົ່ວປະເທດ ວສລ ກໍ່ໄດ້ສ່ອງແສງຂະບວນການດັ່ງກ່າວຢ່າງລຽນຕິດແລະອອກຂ່າວກອງກຳລັງປະກອບອາວຸດຂອງຝ່າຍວຽງຈັນທີ່ແຍກຕົວອອກຈາກກຸ່ມກຳອຳນາດຝ່າຍວຽງຈັນ ແລ້ວເກັບປືນເຂົ້າສາງ, ການໄປສຳມະນາຂອງນາຍແລະພົນທະຫານຂອງຝ່າຍວຽງຈັນ ໃນໄລຍະນັ້ນໃຜບໍ່ໄດ້ໄປສຳມະນາແມ່ນທັງຮ້ອງທັງໄຫ້ແລະຜິດຫວັງໄປຕາມໆກັນຂ່າວນີ້ກໍ່ມາແຮງທີ່ກະຈາຍອອກໄປທາງວິທະຍຸພວກເຮົາ.
ສະພາບການຂອງການເຄື່ອນໄຫວໜູນໜີບທາງການເມືອງ,ການທະຫານນັບມື້ຮຸນແຮງຂຶ້ນແລະແຕ່ລະເຂດແຂວງໃນທົ່ວປະເທດກໍ່ຈັບເອົາກາລະໂອກາດແລະຮູບແບບການລຸກຮືຂຶ້ນຢຶດອຳນາດຢູ່ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນໄປຜັນຂະຫຍາຍອັນເດັ່ນທີ່ສຸດແມ່ນຢູ່ສະຫວັນນະເຂດ,ຈຳປາສັກ,ຫລວງພະບາງ.ຢູ່ແຂວງສະຫວັນນະເຂດ.
ເຊິ່ງແຕ່ລະບ່ອນ ໄດ້ປະກາດຢຶດອໍານາດ ແລະໂຄ່ນລົ້ມອຳນາດການປົກຄອງເກົ່າເນົ່າເໝັນແລະສ້າງຕັ້ງຄະນະກຳມະການປົກຄອງໃໝ່ຂອງປະຊາຊົນຂຶ້ນ.
ວັນທີ 23 ສິງຫາ 1975 ແມ່ນມື້ທີ່ຊາວນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ໄດ້ສ້າງປະຫວັດສາດທີ່ສະຫງ່າງາມ ແລະພິລະອາດຫານ ດ້ວຍການລຸກຮື້ຂຶ້ນປະກາດລົບລ້າງອໍານາດການປົກຄອງເກົ່າ ສ້າງຕັ້ງອໍານາດການປົກຄອງປະຕິວັດປະຊາຊົນຂຶ້ນແທນ ຖືເປັນໄຊຊະນະອັນຍິ່ງໃຫ່ຍ ທີ່ບໍ່ເຄີຍມີມາຈັກເທື່ອໃນປະຫວັດສາດຂອງຊາດລາວ ແມ່ນການສ້າງບາດລ້ຽວໃໝ່ ແລະຂຽນໜ້າປະຫວັດສາດຍຸກໃໝ່ ແມ່ນຂີດໝາຍແຫ່ງການສະຫລຸບມ້ວນທ້າຍຂອງການຍຶດອໍານາດການປົກຄອງເກົ່າ ແລະສ້າງຕັ້ງອໍານາດການປົກຄອງປະຕິວັດຂຶ້ນມາແທນໃນຂອບເຂດທົ່ວປະເທດ ປີນີ້ ຄົບຮອ 45ປີແລ້ວ.
ໂດຍ: ເຂີຍຫລ້າ